Spreekangst overwinnen

Een bekende auteur komt voor coaching, want hij heeft last van spreekangst. Hij heeft een boek gepubliceerd en wil daarover lezingen geven. Maar als hij voor een publiek staat, weet hij niet meer wat hij wil zeggen. Hij krijgt trillende benen, wordt duizelig en misselijk, en wil het liefste ter plekke verdwijnen. Tijdens de intake voor de coaching heeft hij geen enkele moeite om zich uit te drukken. Hij toont een aanstekelijk enthousiasme over zijn net verschenen boek. Ik zie iemand die echt iets te vertellen heeft. We gaan aan de slag met lichaamsgerichte oefeningen die hij kan inzetten als voorbereiding en om sterk te staan tijdens de lezing. Na twee sessies laat hij me weten dat hij met behulp van deze oefeningen zijn eerste lezing met plezier heeft voorbereid en gegeven.

Oorzaken van spreekangst 

Spreekangst kan voortkomen uit verschillende oorzaken. Zoals weinig spreekervaring, kritiek uit het verleden, angst voor afwijzing, faalangst, perfectionisme, gebrek aan zelfvertrouwen, of negatieve gedachten. Veel mensen hebben last van spreekangst, volgens sommige studies zelfs 75 % van de mensen. Niet voor niets verbergen veel sprekers zich achter hun Powerpoint- ( Keynote-, Slido-, Mentimeter- of Prezi-) presentatie, zodat ze zo min mogelijk zichtbaar zijn. Ongemak met zichtbaarheid is meestal de kern van spreekangst. Embodied Learning leert je om zichtbaar te zijn zonder angst, zodat je waarachtig kunt spreken.

Spreken als fysieke ervaring

Spreken is niet alleen een mentale, maar ook een fysieke ervaring. Diep luisteren en waarachtig spreken doe je niet alleen met je hoofd, maar met je hele lichaam. Waarachtig spreken is belichaamd spreken. Contact met je lichaam zorgt dat je helemaal aanwezig kunt zijn, inclusief je ongemak. Via je lichaam kan je bovendien contact maken met de groep, zodat je van daaruit kunt presenteren, trainingen geven of doceren. Wanneer je waarachtig spreekt is wat je zegt vanzelf interessant en authentiek.

Spreken is zichtbaar zijn

Als spreker ben je zichtbaar, hoe zeer je jezelf of je ongemak ook probeert te verbergen. Zichtbaarheid leidt bij de meeste mensen tot een stressreactie. Vrijwel iedereen heeft een fysieke reactie op zichtbaarheid. Je lichaam reageert ongevraagd met hartkloppingen, een hoge adem, een veranderde stem, rode vlekken in je hals of zweethanden. Stress is een normale en nuttige reactie die je helpt om je staande te houden. De vraag is hoe je ervoor zorgt dat die stress niet omslaat in spreekangst. Lichaamsgerichte oefeningen zijn een grote hulp om effectief om te gaan met ongemak, zodat je stevig kunt staan tijdens een presentatie.

Ongemak met spreken in het openbaar

Ongemak met zichtbaarheid speelt niet alleen tijdens een presentatie voor een grote groep, maar ook in kleine groepen. Bijvoorbeeld tijdens het voorstelrondje aan het begin van een vergadering of training. In mijn trainingen benoem ik regelmatig hoe oncomfortabel het is om je voor te stellen. We hebben allemaal onze eigen manieren om dat gevoel te verbergen. Sommige mensen introduceren zichzelf met een geroutineerde pitch, terwijl anderen juist naar de achtergrond verdwijnen. Als je zorgt dat je in contact blijft met je lichaam voorafgaand en tijdens het voorstellen maakt dat een wereld van verschil, omdat je beter bij jezelf kan blijven.

Energie krijgen van spreken

Spreken kan energie kosten. Tijdens een presentatie (of een voorstelrondje) kan je het gevoel hebben alleen te staan. Je kunt bijvoorbeeld druk ervaren om je publiek te entertainen, te informeren, of gerust te stellen. Wanneer je fysiek afgestemd bent met jezelf geeft spreken juist energie. Uit die afstemming vloeit werkelijk contact met je luisteraars voort. Er ontstaat een natuurlijke uitwisseling met je publiek.

Voorbij spreekangst

Spreekangst overwin je door fysieke afstemming, door je eigen charisma te leren kennen en de moed te vinden om te stralen als je spreekt. Tijdens de training Waarachtig zichtbaar zijn oefen je hiermee. Het is geen spreekangsttraining, maar een training die je bemoedigt, inspireert en uitdaagt om wakker én ontspannen aanwezig te zijn als je zichtbaar bent. Dat maakt dat je vrij en authentiek kunt spreken.

In deze tijd is het zo belangrijk om je eigen waarheid te spreken. Laat je horen!

Een voorbeeld van iemand die authentiek spreekt is cabaretier Dolf Jansen in zijn oudejaarsconference 2025. We zijn niet allemaal cabaretiers, maar ieder van ons heeft zijn eigen talent en manier om zichtbaar te zijn.